De specifieke, financiële, toprisico’s voor de gemeente Heusden zijn:
Grondexploitatie € 7.000.000, diverse kans%
(programma Economie en recreatie en Bouwen en wonen)
De gemaakte berekeningen resulteren in een bedrag van naar beneden afgerond € 7 miljoen als onderdeel van het weerstandsvermogen, wat nodig is om negatieve financiële effecten van optredende risico’s op te kunnen vangen. Met de kanttekening dat ontwikkelingen vanzelfsprekend lastig voorspelbaar blijven. De Toelichting grondexploitaties 2025 en de paragraaf weerstandsvermogen geven een nadere onderbouwing van de gesignaleerde risico’s. Niet alle risico’s treden tegelijk op. Op basis van de kans van optreden, is een benodigde buffer in het weerstandsvermogen voor grondexploitaties berekend op € 7 miljoen. Dit voor het geval de werkelijke verliezen hoger uitvallen dan het verlies waarvoor voorzieningen zijn gevormd. Daarmee zijn de risico’s vanwege de grondexploitaties afdoende afgedekt.
Het risico van stikstof is net als in voorgaande jaren meegenomen als een vertragingsrisico. Ook de beperkte capaciteit op het stroomnet kan ertoe leiden dat nieuwe ontwikkelingen pas later toegang krijgen tot het stroomnet en daarmee vertraging op kunnen lopen. In de reguliere risicoberekeningen is rekening gehouden met een mogelijke vertraging van de uitgifte van gronden met 2,5 jaar.
Naast de algemene risico’s (prijs, planning en programma) zijn voor de projecten de specifieke risico’s in beeld gebracht. Het risico voor de Grassen is in 2025 toegenomen wat verschillende oorzaken heeft. De project specifieke risico’s voor de Grassen zijn nog steeds aanzienlijk.
Bij de totstandkoming van de grondexploitatie en risicoberekeningen van de Grassen zijn ook mogelijke effecten van de geitenboerderij in de buurt van de Grassen meegewogen. Daarbij wordt steeds aangesloten op de op dan bekende ontwikkelingen in dit dossier. In de loop van de tijd is en wordt op die ontwikkelingen geanticipeerd en worden bovendien de opbrengsten enigszins voorzichtig geraamd (met name ook vanwege de resterende looptijd van het project en het feit dat opbrengsten in de loop van de tijd nog kunnen fluctueren).
Beperkte capaciteit (formatie) door uitval of niet ingevulde vacatures € 650.000, 70% kans (diverse programma’s)
Vooralsnog huldigen we het uitgangspunt dat alle wensen voor formatie-uitbreiding zo veel als mogelijk intern worden opgevangen. Dat heeft tot gevolg dat de kans op overschrijding van de personeelsbudgetten groter wordt. Daarnaast is er nog steeds sprake van krapte op de arbeidsmarkt en moeilijk in te vullen vacatures. Omdat de werkzaamheden doorgaan en om het effect op de organisatie en doelstellingen te beperken wordt in sommige gevallen gekozen voor tijdelijke inhuur om de vacatures in te vullen. Dit brengt echter hogere kosten met zich mee. Daarbij komt dat het budget voor werving in 2027, net als in 2026 ongeveer € 100k lager is wat maakt dat ondanks alle verbeteringen die middels ervaring gerealiseerd worden, het ingeschatte risico zowel op kans als op effect gelijk blijft.
Asielzoekers, statushouders en alleenstaande minderjarige vreemdelingen kunnen onvoldoende in de gemeente geplaatst worden € 100.000, 50% kans (sociaal domein)
Bij het niet realiseren van de wettelijke opgaven voor asielopvang, huisvesting van statushouders en opvang van alleenstaande minderjarige vreemdelingen bestaat het risico (trede 6 van de escalatieladder) van indeplaatsstelling door de overheid. De kosten van de daarbij getroffen maatregelen kunnen op de gemeente worden verhaald.
Frictiekosten verschuiving van GGZ naar alternatieve aanbieder Gemeint € 600.000, 50% kans (sociaal domein)
In de plannen van De Gemeint 3 wordt opgenomen dat GROEN gaat zorgen voor een vrijtoegankelijke jeugdhulpvoorziening. Dit construct gaat leiden tot een verschuiving van het budget van de GGZ naar deze nieuwe aanbieder. Dit vraagt echter wel om een gewenningsperiode, waarbij de capaciteit niet volledig ingezet of benut zal worden, en dit mogelijk zal leiden tot dubbele kosten. Deze risico-inschatting geldt voor 2027 en door monitoring wordt die voor de periode daarna opnieuw ingeschat.
Voorste Venne (extra subsidie) € 100.000, 70% kans (sociaal domein)
In de afgelopen jaren is de subsidie voor de Voorste Venne op verzoek neerwaarts bijgesteld. Dat is in de begroting met hetzelfde bedrag bijgesteld. Onlangs heeft de Voorste Venne gevraagd om een correctie op het subsidiebedrag omdat blijkt dat ze hun exploitatie niet rond krijgen. De discussie omtrent verantwoordelijkheid, regie en wat noodzakelijk is speelt nog, maar het is niet ondenkbaar dat er uiteindelijk een bijpassing zal moeten plaatsvinden.
Baanbrekers taakstelling wordt niet gehaald € 130.000, 50% kans (sociaal domein)
Baanbrekers heeft, op basis van bestuurlijke afspraken, een taakstelling in hun begroting opgenomen waarbij de gemeentelijke bijdrage niet verder stijgt dan hetgeen nu in de begroting is opgenomen. Het risico hierin is dat Baanbrekers de taakstelling niet realiseert waardoor we als deelnemer alsnog meer moeten bijdragen. Baanbrekers heeft de taakstelling voor 2027 berekend op € 338.000 Baanbrekers breed, voor Heusden zou dit, op basis van de verdeelsleutel op inwonersaantal, neerkomen op € 129.000.